อำเภอเมืองศรีสะเกษ :: โปรไฟล์

บล็อก

ชื่อ บล็อก : การผลิตข้าวกล้องงอก
เนื้อหา บล็อก :

 

แบบบันทึกองค์ความรู้
ภูมิปัญญาการผลิตข้าวกล้องงอก
 
ชื่อ - นามสกุล นางณัฏฐ์ ตั้งพิทักษ์ไกร
ตำแหน่ง นักวิชาการพัฒนาชุมชนปฏิบัติการ
สังกัด สำนักงานพัฒนาชุมชนอำเภอเมืองศรีสะเกษ
เบอร์โทรศัพท์ติดต่อสะดวก    045 - 644845
ชื่อเรื่อง การผลิตข้าวกล้องงอกปลอดสารพิษ
 
            การทำนาในยุคปัจจุบันของคนไทยมีการใช้สารเคมีกันเป็นอย่างมากนับตั้งแต่การใช้สารเคมีกำจัดหญ้าก่อนไถ การเผ่าตอซัง การใช้สารเคมีคุมหญ้า ใช้สารฆ่าแมลง ในการทำนา รวมทั้งการใช้ปุ๋ยเคมีในอัตราที่สูง เพื่อให้ได้ผลผลิตที่เพิ่มขึ้น แต่ในทางตรงกันข้าม ผลผลิตที่ได้ไม่มีคุณภาพ มีสารเคมีปนเปื้อนสะสมอยู่ในผลผลิตการเกษตร และในดิน ทำให้คุณภาพดินเสื่อมโทรม ทำให้ผลผลิตที่ได้ไม่มีคุณภาพ ขายไม่ได้ราคา เกษตรกรรายหนึ่ง คือ คุณปติ ศรีคราม บ้านหางว่าว หมู่ที่ 4 ตำบลทุ่ม ได้หันมาปลูกข้าวปลอดสารพิษ เริ่มต้นมาตั้งแต่ปี 2549 ทุกขั้นตอน ใช้วิธีการแบบดั้งเดิม ผลิตข้าวมีคุณภาพก่อน และนำมาแปรรูปเป็นข้าวกล้องงอกขาย เป็นสินค้า OTOP ระดับ 5 ดาว
 
เหตุการณ์เกิดขึ้นเมือ พ.ศ. 2549 - ปัจจุบัน
สถานที่เกิดเหตุการณ์ บ้านเลขที่ 17 หมู่ 4 ตำบลทุ่ม อำเภอเมือง จังหวัดศรีสะเกษ
 
เนื้อเรื่อง
          การนำปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงของในหลวงมาแปรรูปใช้ในกิจกรรมการทำนาจนถึงการแปรรูปอาหาร ของ นายปติ ศรีคราม นับว่าได้ผลอย่างยิ่งทำให้ชีวิตความเป็นอยู่ดีขึ้น เนื่องจากผลผลิตขายได้ราคา ที่สูงกว่าการขายข้าวธรรมดา ในการผลิตเริ่มต้นด้วยการเตรียมดิน คือการไถ่กลบตอซัง กำจัดวัชพืชด้วยการถอนแทนการใช้สารเคมี การนำมูลสัตว์ ใบไม้ น้ำหมักชีวภาพ สาร พด. ของกรมพัฒนาที่ดิน นำมาบำรุงดิน เพื่อให้ดินมีความสมบูรณ์ และการคัดเมล็ดพันธุ์ข้าวใช้ข้าวมะลิ 105 ปลอดสิ่งเจือปน นำมาใช้ในการทำนา พร้อมดูแลรักษาโดยใช้ภูมิปัญญา สารชีวภาพต่าง ๆ ในการกำจัดแมลง ตลอดทั้งการปรับที่นาให้พื้นที่เสมอเรียบ เมื่อหว่านข้าวแล้วใช้ปุ๋ยชีวภาพอย่างเดียว จนถึงขั้นตอนการเก็บเกี่ยวด้วยมือ โดยไม่ให้ข้าวกรอบเกินไป และการตีข้าวแบบโบราณ ทำให้เมล็ดข้าวไม่หัก เวลาสี เมล็ดข้าวมีคุณค่าสูง   คุณปติ ศรีคราม     ทำอย่างไร ข้าว 1 กิโลกรัม ปกติขายราคา 30 – 40 บาท แต่พอมาแปรรูปเป็นข้าวกล้องงอก จะทำให้เพิ่มมูลค่าในการขายได้ ราคาถึง กิโลกรัมละ 100 – 110 บาท เนื่องจากข้าวมีคุณภาพ ปลอดสารพิษ    จึงได้ศึกษาตำราต่าง ๆ /ไปศึกษาดูงาน  /ขอคำปรึกษาจากเจ้าหน้าที่หลายฝ่าย เช่น  มูลนิธิธรรมเกษตรธรรมชาติมหาวิทยาลัยราชภัฏศรีสะเกษ และโครงการเกษตรอินทรีย์ ลำตะคอง จังหวัดนครราชสีมา จนได้ดำเนินการผลิตข้าวกล้องงอก
ขั้นตอนการทำ
1.       นำข้าวเปลือกไปแซ่น้ำ ประมาณ 1 คืน ถ้าอากาศหนาวให้แช่ประมาณ 30 ชั่วโมง
2.       นำข้าวเปลือกที่แช่ไว้แล้ว มาล้างทำความสะอาดให้ไม่มีกลิ่นเหม็น
3.       นำข้าวเปลือกที่ล้างแล้ว ใส่กระสอบถุงปุ๋ยมัดปากถุงไว้ประมาณ 1 คืน (ถ้าอากาศร้อนข้าวจะงอกเร็ว)
4.       พอข้าวเริ่มงอก ให้นำข้าวเปลือกมานึ่งให้สุก(ให้กลับข้าวให้สุกทั่วถึงกัน)
5.       เตรียม วัสดุเพื่อนำข้าวที่นึ่งสุกแล้ว ไปตากแดด (ไม่ให้ข้าวแห้งมาก)
 
6.       นำข้าวที่ตากแดดแล้วไปสีเป็นข้าวกล้อง
7.       นำข้าวกล้องที่สีเสร็จมาเก็บกากข้าว
8.       ถ้าหากข้าวกล้องยังไม่ให้แห้งดี นำผึ่งให้แห้ง
9.       นำข้าวกล้องบรรจุภัณฑ์ ใส่ถุงสูญญากาศ เตรียมจำหน่าย
 
ผลที่เกิดขึ้นจริง
1.       เพิ่มมูลค่าผลผลิตทางการเกษตร
2.       มีรายได้เพิ่ม
3.       ลดรายจ่ายการใช้สารเคมี
4.       สุขภาพผู้บริโภค/ผู้บริโภค แข็งแรงมีสุขภาพที่ดีขึ้น
 
บันทึกขุมความรู้ (Knowledge Assets)
      - การต่อยอดผลผลิตทางการเกษตร
      ในรูปผลิตภัณฑ์แปรรูปก้าวสู่ OTOP ระดับ 5 ดาว
 
แก่นความรู้(Core Competencics)
      - การศึกษาขั้นตอนกระบวนการผลิตข้าวอินทรีย์
      - การศึกษาขั้นตอนกระบวนการผลิตข้าวกล้องงอก
      - การลงมือปฏิบัติจริง
 
กลยุทธ์ในการทำงาน
    - การศึกษาขั้นตอนกระบวนการผลิตข้าวอินทรีย์
       คุณปติ ศรีคราม ได้ศึกษากระบวนการและขั้นตอนการผลิตข้าวอินทรีย์จากเอกสารหลายช่องทางแล้วนำมาทดลองในแปลงปลูกของตนเอง มีการจดบันทึกความเปลี่ยนแปลงเพื่อนำมาเปรียบเทียบให้ได้ข้าวปลอดสารพิษที่แท้จริง  
    - การศึกษาขั้นตอนกระบวนการผลิตข้าวกล้องงอก
       ในการผลิตข้าวกล้องงอก ได้มีการไปศึกษาดูงาน ศึกษาจากเอกสารพร้อมได้ลงมือปฏิบัติ และเข้าอบรมกระบวนการผลิตจากโครงการเกษตรอินทรีย์ ก้าวสู่วิกฤตโลก พลิกวิกฤตให้เป็นโอกาส ณ ศูนย์วิจัยเกษตรอินทรีย์ ลำตะคอง จังหวัดนครราชสีมา ประเทศไทย และ อบรมเกษตรอินทรืย์ก้าวหน้าปฏิบัติการเขียวแนวใหม่ โดยมูลนิธรรมเกษตรธรรมชาติ  มีการทดลองเพื่อให้ได้ข่าวกล้องงอกที่มีคุณภาพ รวมถึงการเก็บรักษาคุณภายใต้การบรรจุภัณฑ์ที่ดี จนสามารถผลิตคุณภาพมาตรฐานคงที่ตลอดมา
    - การลงมือปฏิบัติ
        มีการทำซ้ำ หลาย ๆ ครั้ง เพื่อนำผลผลิตมาเปรียบเทียบคุณภาพ ซี่แต่ละครั้งก็จะมีการบันทึกผลการลงมือปฏิบัติ ในขั้นตอนต่าง ๆ พร้อมมีการตรวจสอบคุณภาพกระบวนการผลิตทุกขั้นตอน ทำให้ได้ข้าวกล้องที่มีคุณประโยชน์ต่อผู้บริโภค มีความสะอาดปราศจากสิ่งเจือปน
 
 
เปรียบเทียบระหว่างเมล็ดข้าวกล้องธรรมดา (แถวบน)
กับ เมล็ด
ข้าวกล้องงอก (แถวล่าง)
 

 
กฎระเบียบ แนวคิด ทฤษฎีที่เกี่ยวข้อง
         กระบวนการผลิตข้าวกล้องงอกกระทรวงเกษตรและสหกรณ์การเกษตร
 
บันทึกการจัดการองค์ความรู้โดย นางณัฏฐ์ ตั้งพิทักษ์ไกร ตำแหน่ง นักวิชาการพัฒนาชุมชนปฏิบัติการ
 สำนักงานพัฒนาชุมชนอำเภอเมืองศรีสะเกษ จังหวัดศรีสะเกษ โทร. 045 - 644845
 
 
คำสำคัญ(Keyword):
 

ความคิดเห็นต่อบล็อกนี้

 Page [1]  

ยังไม่มีความคิดเห็นใน บล็อกนี่
 Page [1]  

กรมการพัฒนาชุมชน กระทรวงมหาดไทย
ศูนย์ราชการเฉลิมพระเกียรติฯ อาคาร B ชั้น 5 ถนนแจ้งวัฒนะ หลักสี่ กทม.10210
โทรศัพท์ 0 - 2141 -6047
© Copyright กรมการพัฒนาชุมชน. All Rights Reserved.2009 Powered By ECGATES SOLUTION