สำนักงานพัฒนาชุมชนจังหวัดชลบุรี :: โปรไฟล์

KM Blog ของ สำนักงานพัฒนาชุมชนจังหวัดชลบุรี

บล็อก

ชื่อ บล็อก : เทคนิคการดำเนินงาน อช. และ ผู้นำอช. ให้ประสบความสำเร็จและเป็นที่รู้จักของคนในชุมชน
เนื้อหา บล็อก :

 

ชื่อ - นามสกุล นางสาวสุธาสินี พุ่มกุมาร

ตำแหน่ง นักวิชาการพัฒนาชุมชนปฏิบัติการ

สังกัด สำนักงานพัฒนาชุมชนอำเภอบ่อทอง จังหวัดชลบุรี

เบอร์โทรศัพท์ติดต่อได้สะดวก โทร. ๐๘ ๑๗๒๗ ๙๕๕๖

ชื่อเรื่อง เทคนิคการดำเนินงาน อช. และ ผู้นำอช. ให้ประสบความสำเร็จและเป็นที่รู้จักของคนในชุมชน

 เป็นการแก้ไขปัญหาเกี่ยวกับ อช. และ ผู้นำ อช. ไม่ทราบบทบาทหน้าที่ของตนเองอย่างชัดเจน และคนในชุมชน/องค์การปกครองส่วนท้องถิ่น ไม่รู้จัก อช. และ ผู้นำอช.

 เหตุการณ์นี้เกิดขึ้นเมื่อ ปี พ.ศ. ๒๕๕๓

 สถานที่เกิดเหตุ อำเภอบ่อทอง จังหวัดชลบุรี

 หน้าที่ของอาสาพัฒนาชุมชน

 การเป็นอาสาพัฒนาชุมชนในระดับหมู่บ้าน นั้น ได้กำหนดหน้าที่สำคัญ ๆ ไว้ดังนี้

 กระตุ้นให้องค์กรภาคประชาชนรู้สถานะปัญหาของหมู่บ้าน และสามารถวางแผนเพื่อแก้ไขปัญหาได้เอง รวมถึงการกระตุ้นให้ประชาชนรู้จักช่วยตนเองและเข้ามามีส่วนร่วมในการพัฒนา หมู่บ้านของตนได้อย่างมีประสิทธิภาพ ริเริ่มและสนับสนุนการดำเนินงานพัฒนา โดยเป็นที่ปรึกษากลุ่มเยาวชน กลุ่มสตรี

 กลุ่มอาสาสมัคร ตลอดจนองค์กรประชาชน และกิจกรรมการพัฒนาต่าง ๆ ช่วยเหลือ สนับสนุนการดำเนินงานตามแผนงาน โครงการ หรือกิจกรรมการพัฒนาหมู่บ้าน เป็นผู้ประสานงานระหว่างองค์กรประชาชนกับหน่วยงานของรัฐ องค์กรเอกชน หรือเอกชนอื่น ๆ และปฏิบัติหน้าที่อื่น ๆ ตามที่เวทีประชาคม คณะกรรมการหมู่บ้าน องค์การบริหารส่วนตำบล หรือทางราชการมอบหมาย โดยกรมการพัฒนาชุมชนได้กำหนด

 แนวทางการปฏิบัติงานของอาสาพัฒนาชุมชน และผู้นำอาสาพัฒนาชุมชนไว้ ๘ ประการคือ

 ๑. การจัดเก็บข้อมูล จปฐ. ข้อมูล กชช.๒ค

 ๒. การจัดทำแผนชุมชน

 ๓. การขับเคลื่อนปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง

 ๔. การอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม

 ๕. การส่งเสริมวิถีประชาธิปไตย

 ๖. การป้องกันและแก้ไขปัญหายาเสพติด

 ๗. การจัดการศูนย์เรียนรู้ชุมชน

 ๘. การพัฒนาเด็ก

 แต่ในทางปฏิบัติจริง การดำเนินงานขับเคลื่อนกิจกรรมของ อช. และผู้นำ อช. ให้สามารถขับเคลื่อนภารกิจหลัก ๘ ประการ ให้ประสบผลสำเร็จได้นั้น ยังประสบปัญหาว่า อช. และผู้นำ อช. ไม่รู้จักบทบาทหน้าที่ของตนเอง และคนในชุมชน องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น รวมถึงกลุ่ม องค์กรต่าง ๆ ในชุมชน ไม่รู้จักและ

 ไม่ทราบบทบาทหน้าที่ของ อช. และ ผู้นำอช. จึงทำให้การดำเนินงานไม่บรรลุผลสำเร็จตามที่คาดหวัง ในฐานะที่ดิฉันเป็นพัฒนากรบรรจุใหม่ ได้รับการบรรจุแต่งตั้งเมื่อวัน ๑ กันยายน ๒๕๕๓ ในตำแหน่งนักวิชาการพัฒนาชุมชนปฏิบัติการ ปฏิบัติหน้าที่สำนักงานพัฒนาชุมชนอำเภอบ่อทอง จังหวัดชลบุรี และได้รับมอบหมายให้รับผิดชอบการดำเนินงานอาสาพัฒนาชุมชน โดยมีบทบาทเป็นผู้ส่งเสริม สนับสนุน การดำเนินงานขับเคลื่อนกิจกรรมของอาสาพัฒนาชุมชน และผู้นำอาสาพัฒนาชุมชนซึ่งดิฉันไม่มีความรู้ในด้านนี้มาก่อน ทำให้ดิฉันต้องศึกษาข้อมูลจากเอกสาร กฎระเบียบที่เกี่ยวข้อง และแฟ้มข้อมูลที่รวบรวมแนวทางการดำเนินงานที่ผ่านมา

 จนเมื่อเดือนธันวาคม ๒๕๕๓ ได้มีโอกาสเรียกประชุมผู้นำอาสาพัฒนาชุมชน เพื่อชี้แจงบทบาทหน้าที่

 แนวทางการดำเนินงานของอาสาพัฒนาชุมชนและผู้นำอาสาพัฒนาชุมชน พร้อมทั้งจัดทำแผนการปฏิบัติงานของผู้นำ อช. งวดที่ ๒/๒๕๕๔ และยังได้พูดคุยเพื่อรับทราบปัญหา อุปสรรค ในการดำเนินงานของผู้นำ อช. อีกด้วย ซึ่งทำให้ดิฉันได้รับทราบปัญหาที่เกิดขึ้น และปัญหาที่พบส่วนใหญ่ คือ

 ๑. อช. และผู้นำ อช. บางท่านไม่ทราบบทบาท หน้าที่ ของ อช. และผู้นำ อช. และไม่รู้ว่าตนเองจะต้องดำเนินกิจกรรมอะไรบ้าง

 ๒. คนในชุมชน องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น รวมทั้งองค์กรภาคประชาชนต่าง ๆ ในชุมชน ไม่รู้จัก อช. และผู้นำอช.

 ๓. การดำเนินกิจกรรมของ อช. และผู้นำ อช. ไม่ต่อเนื่อง และไม่มีกิจกรรมที่เกิดจากความคิดริเริ่มสร้างสรรค์ของ อช. และผู้นำ อช. เอง

 ๔. อช. และผู้นำ อช. แต่ละคน มีภาระต้องรับผิดชอบมาก ทั้งเรื่องครอบครัว ภาระงานประจำวัน และยังสวมบทบาทในตำแหน่งอื่น ๆ อีก หลายตำแหน่ง เช่น อสม. คณะกรรมการกองทุนหมู่บ้าน เป็นต้น

 ซึ่งบทบาทหน้าที่ในแต่ละตำแหน่งก็แตกต่างกันไปตามหน่วยงานที่รับผิดชอบ ทำให้เกิดความสับสนและ

 ไม่สามารถทำงานหลายอย่างพร้อม ๆ กัน ให้เกิดผลดีได้

 หลังจากในที่ประชุมผู้นำ อช. ได้ร่วมกันเสนอปัญหาในการดำเนินงานอาสาพัฒนาชุมชนแล้ว

 จึงช่วยกันคิดหาวิธีแก้ไข ประกอบกับดิฉันในฐานะเป็นเจ้าหน้าที่พัฒนาชุมชนที่รับผิดชอบงานนี้ จึงมีข้อเสนอแนะเพิ่มเติมด้วย ซึ่งสามารถสรุปเป็นแนวทางในการขับเคลื่อนการดำเนินงานของ อช. และผู้นำ อช. ให้ประสบความสำเร็จและเป็นที่รู้จักของคนในชุมชนได้ ดังนี้

 ๑. เจ้าหน้าที่พัฒนาชุมชนควรชี้แจง และนำเสนอข้อมูลเกี่ยวกับบทบาทหน้าที่ แนวทางการดำเนินงานของ อช. และ ผู้นำ อช. เป็นประจำทุกปี เพื่อสร้างความเข้าใจในการดำเนินงาน ให้สามารถขับเคลื่อนภารกิจให้ประสบความสำเร็จได้ และควรพูดสอดแทรกเน้นย้ำในการประชุมหมู่บ้าน หรือประชุมอื่น ๆ ที่สามารถทำได้ เพื่อเป็นการประชาสัมพันธ์และสร้างความคุ้นเคยให้คนในชุมชนรู้จัก อช. และผู้นำ อช. ซึ่งการที่ อช. และผู้นำ อช. เข้าใจบทบาทหน้าที่ของตนเอง คนในชุมชนรู้จักและเข้าใจว่า อช. และผู้นำ อช. คือใคร ทำหน้าที่อะไร

 จะทำให้การขับเคลื่อนกิจกรรมต่าง ๆ เป็นไปอย่างราบรื่น

 ๒. สร้างเครือข่ายการทำงานร่วมกันกับกลุ่ม องค์การต่าง ๆ ในชุมชน เช่น องค์กรสตรี กลุ่ม OTOP กลุ่มเยาวชน ศูนย์ประสานงานองค์การชุมชน (ศอช.) องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น และภาคีต่าง ๆ ในชุมชน เพื่อให้เกิดการยอมรับและสร้างพลังในการทำงาน รวมถึงเพิ่มขีดความสามารถในการขับเคลื่อนกิจกรรมของ อช. และผู้นำ อช. และยังเป็นการบูรณาการในการทำงานร่วมกันอีกด้วย

 ๓. เจ้าหน้าที่พัฒนาชุมชนควรส่งเสริมให้มีการประชุม อช. และผู้นำ อช. เป็นประจำทุกเดือน เพื่อให้เกิดการแลกเปลี่ยนเรียนรู้และประสบการณ์ร่วมกัน รวมถึงได้มีโอกาสรับทราบปัญหา อุปสรรค ในการดำเนินการ และร่วมกันค้นหาวิธีแก้ไขปัญหา

 ๔. สำนักงานพัฒนาชุมชนอำเภอควรจัดกิจกรรมพัฒนาศักยภาพ ความรู้ความสามารถของ อช. และผู้นำ อช. ร่วมกับหน่วยงานภาคเอกชนและภาคราชการ เป็นประจำทุกปี

 ๕. แสวงหางบประมาณจากองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น เพื่อจัดกิจกรรม พัฒนาองค์กร และเครือข่าย ในด้านต่าง ๆ

 ๖. ส่งเสริม อช และผู้นำ อช. ที่มีความรู้ความสามารถ เข้าประกวดเพื่อรับรางวัลต่าง ๆ จากหน่วยงานภาครัฐและเอกชน

 ๗. จัดทำแผนและปฏิทินการปฏิบัติงานประจำเดือน โดยสำนักงานพัฒนาชุมชนอำเภอ เป็นผู้เรียกประชุมทุกสิ้นไตรมาส

 ๘. สนับสนุน ส่งเสริม ให้อช. และผู้นำ อช. ริเริ่มการจัดกิจกรรม/โครงการพัฒนาชุมชน ที่เป็นประโยชน์ต่อชุมชน โดยใช้ชมรมอาสาพัฒนาชุมชนเป็นตัวขับเคลื่อน เพื่อให้มีการจัดกิจกรรมอย่างต่อเนื่อง และเป็นการประชาสัมพันธ์ให้ อช. และ ผู้นำ อช. เป็นที่รู้จัก

 ๙. สนับสนุนให้มีการจัดทำสัญลักษณ์ของ อช. และผู้นำ อช. เช่น หมวก เสื้อยืด เสื้อคลุม เป็นต้น เพื่อเป็นการประชาสัมพันธ์

 ๑๐. อช. และผู้นำ อช. ต้องรายงานแผนและผลการดำเนินงานเป็นประจำ ดังนี้

 - อช. รายงานผลต่อผู้นำ อช. เป็นประจำทุกเดือน (แนบรายงานพร้อมภาพถ่าย)

 - ผู้นำ อช. รายงานผลต่อนายอำเภอเป็นประจำทุกเดือน (แนบรายงานพร้อมภาพถ่าย)

 - นายอำเภอ รายงานผลต่อผู้ว่าราชการจังหวัด ๓ เดือน/ครั้ง (แนบรายงานพร้อมภาพถ่าย)

 ๑๑. สรุปบทเรียน ถอดบทเรียน เป็นเอกสารรูปเล่ม แผ่นซีดี หรือเผยแพร่ผ่านเว็บไซต์ของสำนักงานพัฒนาชุมชนอำเภอ เพื่อเผยแพร่ประชาสัมพันธ์

 ทั้งนี้ทั้งนั้น การดำเนินงาน อช. และผู้นำ อช. ให้เป็นที่รู้จักของคนในชุมชน องค์กรปกครอง

 ส่วนท้องถิ่น ตลอดจนเป็นที่รู้จักของกลุ่ม องค์กรต่าง ๆ ในชุมชนนั้น จะต้องอาศัยเจ้าหน้าที่พัฒนาชุมชนเป็น

 ตัวช่วยสนับสนุน ส่งเสริม และประสานงาน ในกิจกรรมต่าง ๆ และสร้างจุดสนใจให้เกิดขึ้นกับ อช. และผู้นำ อช. ผ่านทางกิจกรรม/โครงการพัฒนา ที่อช. และผู้นำ อช. ร่วมกันคิดและดำเนินการ รวมทั้งสร้างเอกลักษณ์เฉพาะตัว โดยใช้สัญลักษณ์เป็นตัวช่วยประชาสัมพันธ์ให้เป็นที่รู้จัก และที่สำคัญคือ เน้นการบูรณาการทำงานรวมกับกลุ่ม องค์กร เครือข่าย ต่าง ๆ โดยเฉพาะกับศูนย์ประสานงานองค์การชุมชน ซึ่งมีภารกิจที่คล้ายคลึงกันในหลายข้อ หรืออย่างน้อยที่สุด ก็ควรจัดให้มีการประชุม อช. และผู้นำ อช. เป็นประจำ

 ๑. อช. และผู้นำอช. ไม่รู้จักบทบาทหน้าที่บทบาทหน้าที่ของตนเอง

 ๒. คนในชุมชน และหน่วยงานท้องถิ่น ไม่รู้จักและไม่ทราบบทบาทหน้าที่ของ อช. และ ผู้นำอช.

 ๓. จัดประชุมอาสาพัฒนาชุมชน เพื่อพูดคุยค้นหาปัญหาในการดำเนินงานที่ผ่านมา และวางแผนการทำงานในอนาคต

 ๔. ชี้แจง นำเสนอข้อมูลเกี่ยวกับบทบาทหน้าที่ และแนวทางการดำเนินงานอาสาพัฒนาชุมชน โดยให้อาสาพัฒนาชุมชนยึดแนวทางการปฏิบัติตามภารกิจ ๘ ประการ ให้แม่นยำ

 ๕. สร้างเครือข่ายการทำงานร่วมกับกลุ่ม องค์การต่าง ๆ ในชุมชน

 ๖. สร้างจุดสนใจ และสร้างเอกลักษณ์เฉพาะตัว โดยใช้สัญลักษณ์เป็นตัวช่วยประชาสัมพันธ์

 ๗. พัฒนากรเป็นตัวช่วยสนับสนุน ส่งเสริม และประสานงาน ในการทำกิจกรรมของอาสาพัฒนาชุมชน

 ๘. จัดประชุมเป็นประจำเดือน หรือทุกครั้งที่มีการทำกิจกรรมร่วมกัน เพื่อสรุปบทเรียน แลกเปลี่ยนเรียนรู้ประสบการณ์ และรับทราบปัญหา อุปสรรค ที่เกิดจาการดำเนินงาน

 ๙. อช. ผู้นำอช. ทราบบทบาทหน้าที่ของตนเอง คนในชุมชน และองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น รู้จักบทบาทหน้าที่ของอาสาพัฒนาชุมชน โดยให้ความร่วมมือ ช่วยเหลือ ในการทำงานเป็นอย่างดี

 ๑. ประชุมเพื่อรับทราบปัญหา ศึกษาปัญหา รับทราบข้อมูล

 ๒. ชี้แจงบทบาทหน้าที่ และแนวทางการดำเนินงาน ให้ชัดเจน

 ๓. ยึดแนวทางปฏิบัติในภารกิจ ๘ ประการของ อช. และผู้นำ อช. ให้แม่นและทำให้สำเร็จ

 ๔. ยึดหลักการบูรณาการการทำงานร่วมกับกลุ่ม องค์กรต่าง ๆ ในชุมชน

 ๕. เน้นการประชาสัมพันธ์ สร้างเอกลักษณ์ หรือจุดเด่น ให้เกิดขึ้นกับ อช. และผู้นำ อช.

 ๖. พัฒนากรต้องเป็นผู้สนับสนุน ส่งเสริม และประสานงานที่ดี

 ๗. ยึดหลักกระบวนการมีส่วนร่วม และกระบวนการเรียนรู้ร่วมกัน โดยการจัดประชุมเป็นประจำ เพื่อร่วมกันระบุปัญหา ค้นหาวิธีแก้ไขปัญหา และวางแผนการปฏิบัติงานร่วมกัน

 ๘. อาสาพัฒนาชุมฃนเป็นที่รู้จักของคนในชุมชน และองค์การปกครองส่วนท้องถิ่น ทำให้การดำเนินงานขับเคลื่อนกิจกรรมตามภารกิจที่ได้รับมอบหมายเป็นเรื่อง ง่าย และประสบความสำเร็จ

  ๑. พัฒนากรต้องทำความคุ้นเคยกับอช. และผู้นำ อช. ให้มาก และเป็นผู้ประสานงานที่ดีระหว่าง อช./ผู้นำ อช. กับกลุ่มองค์การต่าง ๆ ในชุมชน เช่น องค์กรสตรี ศอช.

 ๒. สำนักงานพัฒนาชุมชนอำเภอควรจัดประชุม อช. และผู้นำอช. เป็นประจำ เพื่อรับทราบปัญหาในการดำเนินงาน และร่วมกันหาวิธีแก้ไขปัญหา รวมทั้งร่วมกันจัดทำแผนการปฏิบัติงานประจำเดือน

 ๓. บูรณาการการดำเนินงานร่วมกับกลุ่ม องค์กรต่าง ๆ ในชุมชน โดยเฉพาะศูนย์ประสานงานองค์การชุมชน โดยการจัดประชุมแบบบูรณาการร่วมกันกับองค์กรต่าง ๆ เช่น ศอช. เพื่อรับทราบแนวทางการดำเนินงาน และสามารถกำหนดแผนกิจกรรมให้ไปในทิศทางเดียวกันได้

 ๔. กำหนดให้มีการจัดกิจกรรม/โครงการพัฒนา ที่เกิดขึ้นจากการรวมตัวกันของ อช. และผู้นำอช. เป็นประจำอย่างน้อยปีละหนึ่งครั้ง และให้ อช. ปฏิบัติตามแนวทางภารกิจ ๘ ประการ โดยเน้นให้ อช. และ ผู้นำอช. เป็นผู้เก็บข้อมูลจปฐ. เป็นประจำทุกปี

 ๕. เน้นการประชาสัมพันธ์ โดยการสร้างเอกลักษณ์ จุดเด่นเฉพาะตัว ผ่านทางสัญลักษณ์ เช่น เสื้ออช. / ผู้นำ อช.

 ๖. ประชาสัมพันธ์ให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นได้รู้จักบทบาทหน้าที่ของ อช. และผู้นำอช. เพื่อขอสนับสนุนงบประมาณจากองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น และหน่วยงานเอกชนอื่น ๆ

 ๗. พัฒนากรต้องไม่ทอดทิ้ง และคอยสนับสนุน ส่งเสริม และประสานงาน ให้อช. และผู้นำอช. ได้มีกิจกรรมร่วมกันอย่างต่อเนื่อง

 ๘. พัฒนากร อช. และผู้นำ อช. ควรถอดบทเรียนการดำเนินงานทุกครั้ง เพื่อสรุปเป็นองค์ความรู้

 ไว้ใช้ประโยชน์ในการดำเนินงานต่อไป

  การดำเนินการของอาสาพัฒนาชุมชนได้รับการรับรองตามระเบียบกระทรวงมหาดไทย ดังนี้

 ๑. ระเบียบกระทรวงมหาดไทย ว่าด้วยการอาสาพัฒนาชุมชน พ.ศ. ๒๕๔๗ ประกาศ ณ วันที่ ๒๖ มีนาคม พ.ศ. ๒๕๔๗

 ๒. ระเบียบกระทรวงมหาดไทย ว่าด้วยการอาสาพัฒนาชุมชน (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๕๒ ประกาศ ณ วันที่ ๓๐ กรกฎาคม พ.ศ. ๒๕๕๒

 ชื่อผู้บันทึกองค์ความรู้ นางสาวสุธาสินี พุ่มกุมาร ตำแหน่งนักวิชาการพัฒนาชุมชนปฏิบัติการ

คำสำคัญ(Keyword):
อช,ผู้นำ อช,
 

ความคิดเห็นต่อบล็อกนี้

 Page [1]  

ศนิชา พูดว่า:
23 พ.ค. 2554 19:00 น.
เห็นด้วยค่ะ เรามี อช. ผู้นำอช.มานาน บางพื้นที่เจ้าตัวยังไม่รู้เลยว่าตนเองได้รับตำแหน่งเป็น อช. จะเกิดจากอะไรนั้น เป็นที่รู้ๆกัน แต่เมื่อแต่งตั้งเขาเหล่านั้นมาแล้ว ก็ถือโอกาสดึงเขามาร่วมทำงานพัฒนาชุมชนกับเราซะเลย วิธีการทำงานของคุณสุธาสินีเยี่ยมเลยค่ะ แต่ยังงงๆ ในการเรียบเรียงหัวข้อต่างๆ บางข้อไม่มีหัวข้อใหญ่ ขึ้น 1,2,3 มาเลย บางทีอาจเป็นที่การวางข้อความในขั้นตอนup blogทำให้ข้อความตกหล่น หรือสลับไปมาหรือเปล่าคะ ฝากผู้ดูแลบล็อก เช็คด้วยนะคะ

 Page [1]  

กรมการพัฒนาชุมชน กระทรวงมหาดไทย
ศูนย์ราชการเฉลิมพระเกียรติฯ อาคาร B ชั้น 5 ถนนแจ้งวัฒนะ หลักสี่ กทม.10210
โทรศัพท์ 0 - 2141 -6047
© Copyright กรมการพัฒนาชุมชน. All Rights Reserved.2009 Powered By ECGATES SOLUTION