สำนักงานพัฒนาชุมชนอำเภอโชคชัย :: โปรไฟล์

KM Blog ของ สำนักงานพัฒนาชุมชนอำเภอโชคชัย

บล็อก

ชื่อ บล็อก : 1. สถาพร ปานไทยสงค์ : การขับเคลื่อนหมู่บ้าน OTOP เพื่อการท่องเที่ยวบ้านหนองโสน
เนื้อหา บล็อก :

 

    การจัดการความรู้(knowledge Managememt)   
                      เรื่อง การขับเคลื่อนหมู่บ้าน OTOP เพื่อการท่องเที่ยว

                             บ้านหนองโสน     หมู่ที่ ๘       ตำบลท่าอ่าง  
                                   อำเภอโชคชัย จังหวัดนครราชสีมา

...........................................
• ชื่อเรื่อง     การขับเคลื่อนหมู่บ้าน OTOP เพื่อการท่องเที่ยวบ้านหนองโสน   หมู่ที่ ๘     ตำบลท่าอ่าง 
                     อำเภอโชคชัย     จังหวัดนครราชสีมา
• ชื่อองค์ความรู้ “แนวทางการบริหารจัดการหมู่บ้าน OTOP เพื่อการท่องเที่ยวบ้านหนองโสน หมู่ที่ 8 
                              ตำบลท่าอ่าง อำเภอโชคชัย จังหวัดนครราชสีมา
• ชื่อผู้ถอดบทเรียน     นายสถาพร ปานไทยสงค์
• ตำแหน่ง    นักวิชาการพัฒนาชุมชนชำนาญการ
• บันทึก เมื่อ     วันที่ 29 เดือน กรกฎาคม พ.ศ. ๒๕๕๔

  ๑. เนื้อเรื่อง
              ๑.๑.ประวัติการทำหัตถกรรมหินทราย
เดิมบ้านหนองโสน มีอาชีพหลักทำนา ทำไร่มันสำปะหลังและรับจ้างตามโรงงาน เมื่อปี 2539 นายสายัณห์ แพทย์จะโป๊ะ ได้คิดนำดินเหนียวมาปั้นเป็นรูปต่าง ๆนำมาเผา เป็นเครื่องปั้นดินเผา แต่ขายไม่ค่อยได้ ต่อมานายชูชัย วรกุล อดีตพัฒนาการอำเภอโชคชัย ได้มาประชุมชาวบ้านหนองโสน
ได้มาพบกับนายสายัณห์(ช่างอ๋อย) จึงได้แนะนำให้ทำกระเช้าเถาวัลย์บันไดลิง ที่มีมากในป่าหนองโสน นำไปขายริมถนนแต่ไม่ได้รับความสนใจจากลูกค้า พัฒนาการอำเภอ(นายชูชัย) จึงได้พาไปดูงานที่ปราสาทเขาพนมรุ้ง จังหวัดบุรีรัมย์ ได้เห็นรูปหล่อปราสาทหินพนมรุ้ง ทำจากปูนปาสเตอร์จึงได้ซื้อมาและทดลองทำงานชิ้นแรก โดยนำปูนซีเมนต์ขาว หินทรายและน้ำมาผสมกัน แล้วเทลงในแบบหล่อ ทิ้งไว้ให้แห้งแล้วนำไปล้างทำความสะอาด โดยเรียกชิ้นงานว่า ”ผลิตภัณฑ์หล่อหินทราย” ปัจจุบันมีหลายรูปแบบ เช่น เก๋ง โคมไฟ รูปภาพนางในวรรณคดีไทย รูปปั้นสัตว์ ต่าง ๆ

              ๑.๒ ที่ตั้งและอาณาเขต
บ้านหนองโสน อยู่ห่างที่ว่าการอำเภอโชคชัย ประมาณ7 กม. ห่างจากจังหวัดนครราชสีมา 23 กม. มีเนื้อที่ทั้งหมด จำนวน 3,352 ไร่
มีอาณาเขต ดังนี้
-ทิศเหนือ ติดต่อกับบ้านกุดโบสถ์ หมู่ที่ 2 ตำบลท่าอ่าง
-ทิศใต้ ติดต่อกับบ้านดอนพราหมณ์ หมู่ที่ 5 ตำบลท่าอ่าง
-ทิศตะวันออก ติดต่อกับบ้านกุดจอก หมู่ที่ 6 ตำบลละลมใหม่พัฒนา
-ทิศใต้ ติดต่อกับบ้านหนองเสาเดียว หมู่ที่ 7 ตำบลท่าอ่าง
              ๑.๓ สภาพทางเศรษฐกิจ
-ประชากร มีอาชีพทำนา จำนวน 90 หลังคาเรือน
-ทำไร่ จำนวน 70 หลังคาเรือน
-หัตถกรรมหินทราย จำนวน 93 ครัวเรือน
-รายได้เฉลี่ย (จปฐ.ปี54) จำนวน 90,328 บาทต่อคนต่อปี

         ข้อมูลประชากร
         มีจำนวนครัวเรือนทั้งหมด 104 ครัวเรือน ประชากร รวม392 คน แยกเป็นชาย 191 คน หญิง 201 คน ( จปฐ.ปี 2554)


         กลุ่มองค์กรชุมชนในหมู่บ้าน
        มีคณะกรรมการหมู่บ้าน (กม.) 1 คณะ     มีนายสุทิน ปรอยกระโทก เป็นผู้ใหญ่บ้าน คนปัจจุบัน

        กลุ่ม/กองทุนชุมชน

        -  กลุ่มออมทรัพย์เพื่อการผลิต จำนวน 172 คน เงินสัจจะสะสม    45,000 บาท 

                 -รับฝากเงิน
                 -การปล่อยกู้ยืม
        -  กองทุนแก้ไขปัญหาความยากจน กข.คจ. ครัวเรือนเป้าหมาย  92 ครัวเรือน เงินทุน 312,613 บาท 
                  -การยืมเงินประกอบอาชีพ
        -  กองทุนหมู่บ้าน   สมาชิก 170 คน เงินกองทุน  1,462,454 บาท
                  -รับฝากเงินสัจจะ
                  -ให้สมาชิกกู้ยืมเงิน
         -  กลุ่มอาชีพประติมากรรมหล่อหินทราย สมาชิก 45 คน เงินกองทุนกลุ่ม 4,700  บาท
                  -รับฝากเงิน
                  -สมาชิกกู้ยืมเงิน

                การบริหารจัดการหมู่บ้าน OTOP เพื่อการท่องเที่ยวบ้านหนองโสน
บ้านหนองโสน หมู่ที่ 8 ตำบลท่าอ่าง ได้รับการคัดเลือก จากกรมการพัฒนาชุมชน กระทรวงมหาดไทย เป็นหมู่บ้าน OTOP เพื่อการท่องเที่ยว เมื่อปี 2552 เป็นหนึ่งในแปดระดับประเทศ    แต่ยังไม่เปิดตัวอย่างเป็นทางการ ซึ่งจากการประชุมคระกรรมการหมู่บ้านและราษฎรในหมู่บ้าน ได้ร่วมกันวิเคราะห์ศักยภาพของหมู่บ้านในการพัฒนาเป็นหมู่บ้าน OTOP เพื่อการท่องเที่ยว ดังนี้

                • จุดแข็ง

คนในชุมชนมีอาชีพและรายได้จากการทำการเกษตร ทำนา ทำไร่ และอาชีพหล่อหินทราย (ประติมากรรมหล่อหินทราย) มีภูมิศาสตร์ที่ตั้งหมู่บ้านเหมาะสมอยู่ติดถนนเส้นหลักของอำเภอ สามารถเชื่อมโยงแหล่งท่องเที่ยว OTOP ตำบลด่านเกวียน(เครื่องปั้นดินเผา)มีกองทุนชุมชนที่หลากหลาย เช่น กองทุน กข.คจ. ,กองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมือง,กลุ่มออมทรัพย์เพื่อการผลิต
               • จุดอ่อน 
ผู้นำท้องที่ มีการเปลี่ยนแปลงบ่อย การพัฒนาขาดความต่อเนื่อง คณะกรรมการหมู่บ้าน ขาดความรู้และประสบการณ์ในการบริหารจัดการหมู่บ้าน OTOP เพื่อการท่องเที่ยว แผนชุมชนไม่ครอบคลุมด้านการพัฒนาหมู่บ้าน OTOP เพื่อการท่องเที่ยว การจัดความสะอาด เป็นระเบียบเรียบร้อยของของร้านค้า/ผู้ประกอบการ ความร่วมมือของร้านค้า/ผู้ประกอบการ ให้ความร่วมมือน้อย การพัฒนาผลิตภัณฑ์ให้ได้มาตรฐาน
               • โอกาส
การได้รับการคัดเลือกเป็นหมู่บ้าน OTOP เพื่อการท่องเที่ยว หนึ่งในแปดระดับประเทศ พื้นที่หมู่บ้าน เป็นที่ตั้งขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 
                • อุปสรรค/ข้อจำกัด
ขาดการบูรณาการ ของหน่วยงานภาครัฐ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ในการสนับสนุนงบประมาณพัฒนาหมู่บ้าน และการประชาสัมพันธ์ อย่างต่อเนื่อง


            แนวทางการพัฒนาหมู่บ้าน OTOP เพื่อการท่องเที่ยว
จากการประชุมของคณะกรรมการหมู่บ้าน ราษฎรในหมู่บ้าน และหน่วยงานภาครัฐ นายอำเภอ พัฒนาการอำเภอ พัฒนากรตำบล และ นายก.อบต.ท่าอ่าง ได้ร่วมกันกำหนดแนวทางการขับเคลื่อนหมู่บ้าน OTOP เพื่อการท่องเที่ยว ดังนี้
            ๑. การบริหารจัดการหมู่บ้าน OTOP เพื่อการท่องเที่ยว ประชุม/สัมมนาคณะกรรมการหมู่บ้าน กลุ่มอาชีพ/กลุ่มสตรี ด้านการบริหารจัดการหมู่บ้านท่องเที่ยว ศึกษาดูงาน การปรับแผนชุมชน การจัดตั้งคณะทำงานสนับสนุนการพัฒนาหมู่บ้านท่องเที่ยว
            ๒. การพัฒนาปรับปรุงภูมิทัศน์ สภาพแวดล้อม ความเป็นระเบียบเรียบร้อย ร้านค้า ผู้ประกอบการการปรับปรุงภูมิทัศน์รอบศูนย์ผลิตภัณฑ์มาตรฐาน OTOP บ้านหนองโสน การจัดทำกติกาข้อตกลงหมู่บ้าน การจัดซื้อถังขยะ การจัดทำป้ายโซนกลุ่มบ้าน/คุ้มบ้าน
            ๓. การประชาสัมพันธ์หมู่บ้านท่องเที่ยว จัดทำแผ่นพับประชาสัมพันธ์      การกำหนดจัดงานของดีผลิตภัณฑ์หล่อหินทราย การจัดงานเปิดหมู่บ้าน OTOP การจัดซื้อรถรางนำเที่ยวหมู่บ้าน

             ผลการขับเคลื่อนการพัฒนาหมู่บ้าน OTOP บ้านหนองโสน
            ๑. ด้านการบริหารจัดการหมู่บ้านท่องเที่ยว ได้มีการประชุม/สัมมนาคณะกรรมการหมู่บ้าน ด้านการบริหารจัดการหมู่บ้าน OTOP เพื่อการท่องเที่ยว และศึกษาดูงานหมู่บ้าน OTOP เ(เครื่องปั้นดินเผา)ตำบลด่านเกวียน และการจัดการโฮมสเตย์ และได้มีการจัดตั้งกลุ่มอาชีพประติมากรรมหล่อหินทราย จำนวน 1 กลุ่มเพื่อเป็นฐานรองรับการพัฒนาผลิตภัณฑ์หล่อหินทรายและส่งเสริมช่องทางด้านการตลาด และได้แบ่งกลุ่มบ้านออกเป็นโซน รวม ๖ โซน เพื่อช่วยจัดความเป็นระเบียบของได้มาตรฐาน การส่งเสริมช่องทางด้านการตลาด และได้แต่งตั้งที่ปรึกษาหมู่บ้าน OTOP เพื่อการท่องเที่ยว บ้านหนองโสน ๑ คณะ

            ๒. ด้านการพัฒนาปรับปรุงสภาพแวดล้อมของหมู่บ้าน และความเป็นระเบียบเรียบร้อยของ ร้านค้า/ผู้ประกอบการ ได้ประชุมผู้ประกอบการ/ร้านค้า จัดทำข้อตกลงร่วมกันในการรณรงค์รักษาความสะอาดร้านค้า การวางสิ่งของไม่ให้กีดขวางทางเดินเท้า การจัดการจราจร การจอดรถรับส่งสินค้า ให้เป็นระเบียบ การจัดทำป้ายโซน(กลุ่มบ้าน )รวม 6 โซน การจัดทำป้ายร้านค้า ผู้ประกอบการและป้ายเลขที่บ้านทุกหลังคาเรือน

            ๓. การพัฒนาศูนย์มาตรฐานผลิตภัณฑ์ OTOP บ้านหนองโสน ได้จัดทำข้อมูลหมู่บ้าน OTOP เพื่อการท่องเที่ยว ข้อมูลด้าน ด้านเศรษฐกิจ สังคม วัฒนธรรมประเพณี ข้อมูลผลิตภัณฑ์ภูมิปัญญาหล่อหินทราย และจัดแสดงสินค้าผลิตภัณฑ์หล่อหินทราย เพื่อเป็นฐานเรียนรู้ และบริการประชาชนผู้สนใจและนักท่องเที่ยว ปรับปรุงภูมิทัศน์รอบบริเวณศูนย์ โดยนำผลิตภัณฑ์หล่อหินทรายแต่ละโซน(กลุ่มบ้าน)มาจัดแสดงทำเป็นสวนหย่อม 
            ๔. การประชาสัมพันธ์การท่องเที่ยว ได้ประสานความร่วมมือ กับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ภาคีการพัฒนา และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ในการสนับสนุนงบประมาณ การประชาสัมพันธ์หมู่บ้าน เช่น การเอกสารแผ่นพับประชาสัมพันธ์การท่องเที่ยว การจัดงานวันของดีผลิตภัณฑ์หล่อหินทราย บ้านหนองโสน และงบประมาณในการเปิดหมู่บ้านเพื่อการท่องเที่ยว OTOP บ้านหนองโสน ซึ่งจะดำเนินการในปี 2555

            ปัจจัยที่ทำให้การพัฒนาหมู่บ้าน OTOP เพื่อการท่องเที่ยว ให้ประสบความสำเร็จ
            ๑. ประชุม/สร้างความเข้าใจให้กับ ผู้นำ กลุ่ม องค์กร และประชาชนที่เกี่ยวข้อง ในการพัฒนาหมู่บ้าน OTOP เพื่อการท่องเที่ยว
            ๒. แต่งตั้งคณะทำงาน ระดับ หมู่บ้าน ตำบลและอำเภอเพื่อช่วยเหลือสนับสนุนการดำเนินงาน และประสานความร่วมมือในการสนับสนุนงบประมาณ
            ๓. มีการวางแผนการทำงานร่วมกัน และติดตาม กำกับการดำเนินงานอย่างใกล้ชิด
            ๔. จัดเวทีแลกเปลี่ยนเรียนรู้ กำหนดแนวทาง แก้ไขปัญหาอุปสรรคในการดำเนินงาน และร่วมกันกำหนดข้อตกลง กติกา การพัฒนาหมู่บ้านOTOP เพื่อการท่องเที่ยว
            ๕. มีการประชาสัมพันธ์หมู่บ้านท่องเที่ยว อย่างต่อเนื่อง

             บทเรียนที่ได้จากการทำงาน
             ๑.การขับเคลื่อนการบริหารจัดการหมู่บ้าน OTOP เพื่อการท่องเที่ยว บ้านหนองโสน คณะกรรมการหมู่บ้าน (กม.) มีบทบาทสำคัญ ในการเป็นแกนนำในการพัฒนาหมู่บ้าน ถ้าหากได้ปฏิบัติตามบทบาทภารกิจอย่างแท้จริง
             ๒.แผนชุมชนที่ได้รับการยอมรับและเป็นความต้องการของชุมชน เป็นเครื่องมืออย่างดีในการกำหนดทิศทางการพัฒนาหมู่บ้าน 
             ๓.การบูรณาการพื้นที่เป้าหมาย การทำงานของหน่วยงานภาครัฐ ภาคีการพัฒนา และองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ทำให้การพัฒนาหมู่บ้านOTOP เพื่อการท่องเที่ยว บรรลุเป้าหมายดียิ่งขึ้น
            ๔.การได้รับความร่วมมือจากผู้นำ กลุ่ม องค์กร ผู้ประกอบการ และประชาชนในหมู่บ้าน ทำให้การพัฒนาหมู่บ้านประสบความสำเร็จเร็วยิ่งขึ้น
            ๕.การสร้างจุดเด่น เอกลักษณ์ ของผลิตภัณฑ์หล่อหินทราย โดยการจัดงานเทศกาลของดีผลิตภัณฑ์หล่อหินทราย การจัดให้มีการเปิดหมู่บ้าน OTOP เพื่อการท่องเที่ยวจะเป็นช่องทางการประชาสัมพันธ์หมู่บ้านOTOPเพื่อการท่องเที่ยว ที่ดียิ่ง

             ปัญหาอุปสรรค
            ๑.การที่มีผู้ประกอบการผลิตภัณฑ์ หล่อหินทราย ภายนอกหมู่บ้าน/ตำบล และต่างอำเภอมาเช่าสถานที่จำหน่ายสินค้า ทำให้การจัดความเป็นระเบียบของหมู่บ้าน ความสะอาด ไม่ได้รับความร่วมมือเท่าที่ควร
            ๒.มีการเปลี่ยนแปลงผู้นำท้องที่ ผู้ใหญ่บ้าน และเจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้องบ่อยทำให้การพัฒนาหมู่บ้านไม่ต่อเนื่อง
            ๓. การเลื่อนกำหนดการเปิดหมู่บ้าน OTOP เพื่อการท่องเที่ยวบ่อยครั้ง   ทำให้ประชาชนเกิดความเบื่อหน่าย ไม่ตื่นตัว และทำให้ความร่วมมือน้อยลง
.

                                                                       

คำสำคัญ(Keyword):
 

ความคิดเห็นต่อบล็อกนี้

 Page [1]  

ยังไม่มีความคิดเห็นใน บล็อกนี่
 Page [1]  

กรมการพัฒนาชุมชน กระทรวงมหาดไทย
ศูนย์ราชการเฉลิมพระเกียรติฯ อาคาร B ชั้น 5 ถนนแจ้งวัฒนะ หลักสี่ กทม.10210
โทรศัพท์ 0 - 2141 -6047
© Copyright กรมการพัฒนาชุมชน. All Rights Reserved.2009 Powered By ECGATES SOLUTION